GHK-Cu, peptyd miedzi

GHK-Cu to tripeptyd złożony z trzech aminokwasów – glicyny, histydyny i lizyny – połączonych z jonem miedzi. Stąd nazwa: GHK od pierwszych liter aminokwasów, Cu od symbolu chemicznego miedzi. Na etykiecie produktu kosmetycznego najczęściej widać go pod nazwą INCI Copper Tripeptide-1.

Odkryto go w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku, w osoczu krwi. Zauważono, że jego stężenie w osoczu maleje z wiekiem, co właśnie wzbudziło zainteresowanie tą cząsteczką.

Dlaczego akurat miedź

Miedź to mikroelement uczestniczący w pracy wielu enzymów w organizmie, także tych związanych z tkanką łączną. Sam w sobie wolny jon miedzi nie nadaje się do zastosowania w kosmetyce – jest reaktywny i trudny do kontrolowania.

GHK to peptyd, który wiąże miedź i utrzymuje ją w stabilnej postaci. Dlatego GHK-Cu zalicza się do grupy tak zwanych peptydów nośnikowych: jego rola nie polega tylko na samym łańcuchu peptydowym, ale i na tym, że przenosi mikroelement.

Co pokazują badania

GHK-Cu to jeden z najlepiej przebadanych peptydów w literaturze kosmetycznej. Opublikowane prace dotyczyły jego wpływu na syntezę kolagenu i elastyny, na zachowanie fibroblastów i na procesy gojenia.

Ważne jest tu jedno zastrzeżenie, które często się pomija. Większość tych badań prowadzono na kulturach komórkowych, w kontrolowanych warunkach laboratoryjnych, przy dokładnie określonym stężeniu. Wynik uzyskany na komórkach w naczyniu nie przenosi się automatycznie na ludzką skórę, a tym bardziej na gotowy produkt kosmetyczny, który zawiera ten składnik w nieznanym stężeniu.

To nie znaczy, że wyniki są nieważne. Znaczy, że są to wyniki dotyczące składnika, a nie produktu, i tak należy je czytać.

GHK-Cu a skóra głowy

Skóra głowy to skóra jak każda inna. Zawiera tę samą warstwę łączną, te same komórki i przechodzi podobne zmiany. To właśnie dlatego składnik stosowany w pielęgnacji twarzy pojawia się też w produktach przeznaczonych na skórę głowy.

Przy pielęgnacji skóry głowy pojawia się dodatkowy problem praktyczny: włosy. Płyn naniesiony na skórę głowy łatwo pozostaje na włosach zamiast na skórze. Dlatego produkty na skórę głowy zwykle mają jakąś postać aplikatora, który pomaga równomiernie rozprowadzić roztwór po skórze, a nie po włosach. Pisaliśmy o tym w tekście Dermaroller i mikronakłuwanie.

Stężenia i stabilność

W produktach kosmetycznych GHK-Cu występuje w niskich stężeniach, zwykle wyrażanych w dziesiętnych częściach procenta. Nie ma powszechnie przyjętego «właściwego» stężenia – zależy ono od reszty formulacji, wartości pH i przeznaczenia produktu.

Peptydy miedziowe są wrażliwe na warunki przechowywania. Dlatego często pakuje się je w postaci przygotowywanej bezpośrednio przed użyciem, zamiast trzymać je rozpuszczone przez miesiące. To podejście tłumaczy, dlaczego niektóre produkty dostarczane są jako koncentrat do rekonstytucji, a nie jako gotowy roztwór.

Łączenie z innymi składnikami

Wokół GHK-Cu istnieje jedno często spotykane zalecenie praktyczne: nie nanosić go jednocześnie, w to samo miejsce, z mocnymi kwasami i z witaminą C w postaci kwasu askorbinowego. Powód jest chemiczny – kwaśne środowisko może wpływać na stabilność kompleksu miedzi i peptydu.

Nie znaczy to, że tych składników nie wolno stosować w ogóle, lecz że ma sens rozdzielić je w czasie, na przykład jeden rano, a drugi wieczorem.

Czym GHK-Cu nie jest

GHK-Cu nie jest lekiem. Nie jest zarejestrowany do leczenia żadnego stanu włosów ani skóry, a produkt kosmetyczny, który go zawiera, nie może być przedstawiany jako terapia.

Nie jest też rozwiązaniem przyczyny przerzedzania włosów. Jeśli włosy wypadają nagle, całymi kosmykami, albo wypadaniu towarzyszy swędzenie, zaczerwienienie i zmiany na skórze głowy, to powód do wizyty u dermatologa, a nie do sięgania po kosmetyk. Więcej o tym w tekstach Wypadanie włosów i Łysienie.

Jak rozpoznać go na etykiecie

Szukaj nazwy Copper Tripeptide-1. Niektórzy producenci podają też skrót GHK-Cu w części marketingowej opakowania, ale to nazwa INCI jest obowiązkowa i to po niej składnik naprawdę się rozpoznaje.

Pozycja składnika na liście mówi coś o ilości – listę INCI podaje się malejąco według udziału, a dla składników poniżej jednego procenta kolejności nie trzeba zachowywać. Peptydy są niemal zawsze w tej dolnej części listy, co jest oczekiwane i nie znaczy, że «prawie ich nie ma».

W skrócie

GHK-Cu to miedziowy tripeptyd z długą historią w literaturze kosmetycznej. Ma powód, by znaleźć się w formulacji do pielęgnacji skóry i skóry głowy, ale wyniki badań laboratoryjnych nad składnikiem to nie to samo co obietnica rezultatu gotowego produktu. Czytaj etykietę, zwróć uwagę na sposób przechowywania i nie oczekuj od kosmetyku tego, co należy do medycyny.

GHK-Cu to jeden z trzech peptydów w składzie zestawu peptydowego SORA do włosów.

Powiązane: Peptydy na włosy z GHK-Cu – zestaw PP405